Top of this document
Go directly to navigation
Go directly to page content

verhaal

Almere, een blauwe zee

Volgens dr. Gerard Marlet is Almere een geografische Blunder. Dit blijkt uit zijn proefschrift waarin 50 Nederlandse gemeenten worden vergeleken. Almere ligt te ver weg van Amsterdam om te profiteren van de aantrekkelijkheid van deze stad en heeft zelf te weinig te bieden aan de creatieve klasse en dus aan de hogere middenstandsklasse.

In de visie van Marlet blijft Almere een stad van klootjesvolk. Een restpost voor mensen die geen huis kunnen kopen in de nabijheid van aantrekkelijke oude steden op het oude land. Voorspeld wordt dat Almere het afvalputje van Nederland wordt. Maar dat is een te beperkt denkraam.
Almere kent een totaal ander paradigma!
Wetenschappers als Marlet kijken vanuit het paradigma van de oude compacte stad. Wat daaraan niet voldoet, scoort immer laag op de ‘lijstjes’ van relatief succes. Marlet leeft met het idee dat je een newtown kan vergelijken met een oude organisch gegroeide stad. Hij kijkt voornamelijk naar gebreken. Het gebrek aan oude (grachten)panden, gevestigde cultuur en het aandeel creatieven. Daarmee gaat hij voorbij aan de kwaliteiten van de onvergelijkbare suburbane stad. Een stad met een hoge kwaliteit van groen, water, veel woning voor minder geld. Almere en haar regio kent de hoogste economische groei van Nederland. En welke andere stad heeft 42 kilometer kustzone, 32 stadsstrandjes, en is de meest veilige grote stad van Nederland (pas op plaats 32 van onveilige steden). Het aantal hoger opgeleiden is Almere is even sterk gegroeid als in andere grote steden. Wat de stad Almere kenmerkt, inclusief haar inwoners, bedrijven en maatschappelijke instellingen, is een ongekende ambitie om stad van de zeebodem op te bouwen tot een volwassen, unieke en fijne stad. Almere volgt slechts een andere route.
De blauwe oceaan!
Almere pakt het anders aan. Misschien is dit het beste te vergelijken met de spraakmakende ‘blue ocean’ strategie van Renée Mauborgne. De kern van het succes ligt niet altijd in de rode oceanen. Waar steden als concurrenten elkaar bevechten rondom issues als recreatie, arbeidsmarkt, woonmarkt en uitgaansmarkt. Gevechten van dat kaliber kennen slechts verliezers. Almere slaagt er juist in om het anders te doen. Vanuit een totaal ander paradigma is een stad neergezet die zich continu kan vernieuwen. Op basis van een spraakmakend polycentraal ontwerp. Met in elke stadsdeel gezondheidcentra’s, uitgaanscentra. Een stad met gescheiden busbanen en een hart van architectonisch topniveau. Nieuwe stadsmonumenten. Almere is al de derde architectuurstad van Nederland. Ze heeft met haar jonge culturele sector al diverse prijzen gewonnen. De slogan van Apple ‘Think Different’ is eigenlijk ook een eerbetoon aan de lef van de Almeerse ontwerpers en de pioniersgeest van de huidige bevolking. In de blauwe oceaan van Almere is geen concurrentie met andere steden. Want Almere kent geen concurrenten. Almere is een onontgonnen gebied, op veel terreinen, waar alles nog mogelijk is. Almere kent geen restricties.
Almeerders zijn pioniers!
Meer dan in andere steden hebben Almeerders de stad gemaakt. Dat kunnen weinig oude steden zeggen. Hoe komt dat nu? Als geen ander heeft Almere gekeken wat de behoeften zijn in de markt. Zelfs als de klanten, de inwoners, dat nog niet weten helpt de visie van de blauwe oceaan de stad naar een volgende stap. Voorbeeld: Het project ‘ik bouw mijn huis’, een succesvolle strategie waar particulieren hun eigen huis kunnen ontwerpen en bouwen op eigen kavels. Waar kan dat nog in Nederland. Het past bij de volgende generatie Nederlanders die zelf kiezen voor de inrichting van hun woon- en leefomgeving. Het ‘nieuwe werken’ zorgt er tegelijkertijd voor dat werknemers hun eigen kantoor in huis hebben en niet meer hoeven te forensen. ZZP’ers schieten in Almere als paddestoelen uit te grond. Dat gebeurt niet zomaar. Zo ziet de toekomst van Nederland er uit.
Vrijstaat Almere
Onafhankelijkheid, is dat niet wat iedereen tegenwoordig wil. Almere blijkt al een lange tijd een vrijstaat in Nederland. Gemeente, bewoners en instellingen hebben de stad in zeer korte tijd gebouwd. Het is een mirakel volgens vele buitenlanders. En het verhaal gaat verder. Inwoners van Almere staan bijvoorbeeld achter de nominatie om culturele hoofdstad van Europa te willen worden en werken in hun eigen tijd aan een Cultureel Bidbook voor de stad. Wederom een blauwe oceaangedachte. De gemeente laat hun daarin vrij. Vrijstaat Almere biedt burgerinitiatieven alle ruimte. Burgers hebben die ruimte. Nieuwstadse burgers zijn van een andere soort elite. Niet de ‘gevestigde’ soort. Maar een nieuwe vorm, een nieuw ras. Onbekend in Nederland. Almere heeft gekeken naar het succes van Apple, van Cirque du soleil, van Viagra. Out of the box. Want de bokaal waarin de oude steden zich bevinden, daar past de Almeerse burger niet in.
Het succes ligt in Almere in het steeds weer vinden van blauwe oceanen. Almere is het Cirque du Soleil van de randstad. Een tip naar het stadsbestuur: De kunst is, voor de politiek van Almere, om niet af te drijven naar de rode oceanen. Blijven ze in de blauwe oceaan, dan voorspel ik Almere een pracht toekomst.
Marcel Kolder

Bijdragen 
Reacties