Aan de andere kant van de dijk
Rijden over de Oostvaardersdijk. Aan de ene kant verschanst het nieuwe stadsdeel Almere Poort zich diep achter de dijk. Aan de andere kant strekt het IJmeer zich schijnbaar eindeloos uit. De herfsthemel zorgt voor spektakel. Dikke witte wolken, hier en daar een veeg blauw, achter loodgrijze regengordijnen de contouren van Amsterdam, Durgerdam en Marken. In de verte doemt een groepje huizen op: aan de ándere kant van de dijk, in het water, als een rotsje in de branding. Welkom bij FloatingLife, vrijplaats op het water.
Arie-Willem Bijl woont al 20 jaar in Almere en was er acht jaar wethouder. Nu is hij, samen met Rob Kohlmann, de drijvende kracht achter FloatingLife dat laat ervaren hoe het voelt om op het water te wonen en te werken. Maar FloatingLife is meer, het is ook een laboratorium en platform waar kennis over drijvend, duurzaam leven opgedaan en uitgewisseld wordt. FloatingLife kiest letterlijk een ander perspectief. “In 2008 zijn we FloatingLife begonnen. Maar al toen ik nog wethouder was, heb ik een woningbouwcorporatie gevraagd een drijvend dorpje te ontwikkelen, dat mee zou bewegen met de ontwikkelingen buitendijks. Ik zag het als een soort voorschotje op groei van Almere, aan de westkant en ook over de dijk. En om te laten zien hoe ontzettend mooi dit watergebied is.”
Een interessante samenleving maken
Bekijk Almere vanuit de lucht en je kijkt naar een eiland. Almere heeft 40 kilometer kustlijn maar doet daar nauwelijks iets mee en de gemiddelde Almeerder heeft geen zicht op al dat water. Als Arie-Willem niet bezig is dromen werkelijkheid te laten worden, is hij te vinden op zijn catamaran. “Water is zo groot en overweldigend maar tegelijkertijd maakt het onderdeel uit van jezelf. Voor mij is het één grote heerlijke kick over het water te vliegen, maar het geeft ook rust. Ik zeil het hele jaar door. Ook in de winter. Sneeuw, hagel, een dun laagje ijs. Geweldig! Ik begon Almere pas leuk te vinden toen ik besefte dat Almere eigenlijk een waterstad is. Maar dat beleef je niet vanuit de stad door de dijk. Bij mij kwam dat besef na vijf jaar hier wonen! Ik besefte dat de stad aan het water lag en dat we daar niks mee doen. Voor mij een aanleiding de politiek in te gaan. Als wethouder was mijn grootste zorg hoe Almere uit kan groeien tot een samenleving die over honderd jaar nog interessant is. Als voorzitter van het Platform New Towns schrok ik me rot toen ik zag wat er met nieuwe steden gebeurt als ze 40, 50 jaar oud zijn. Steden met veel ambitie die in elkaar klappen omdat ze niet veel meer zijn geworden dan een woonstad. Voor mij was de vraag hoe je de ruimtelijke ordening vraagstukken kunt benutten om van Almere een samenleving te maken. Twee zaken sprongen er uit: de relatie met het water en de relatie met Amsterdam. Zestigduizend woningen erbij is op zich niet interessant. Wat interessant is, is de vraag hoe je ervoor zorgt dat de stad de ruimte heeft en dat je niet kannibaliseert wat je al hebt. Dat we geen prachtige dingen op het water gaan doen waardoor de andere stadsdelen leeglopen. Als je de tijd neemt en dingen parallel ontwikkelt, kan dat. Wat er nu met het Weerwater gaat gebeuren is voor dit moment veel interessanter voor Almere dan wat we hier aan het doen zijn, dat is voor de toekomst. In die zin is de crisis ook een kans, daardoor worden we gedwongen meer tijd te nemen.”
Meebewegen
FloatingLife is de eerste buitendijkse bebouwing in Almere. Net als De Fantasie en De Realiteit — twee mini wijkjes met bouw-je-eigen-droomhuis bouwsels - mag FloatingLife vijf jaar blijven liggen. Nu nog bescheiden maar alles is bespreekbaar: van drijvend zwembad tot vogeleiland. Dat is het voordeel van een drijvend dorp, het kan zich als een zwaan kleef aan vrij eenvoudig organisch ontwikkelen. “We willen zicht krijgen op de mogelijkheden van leven op het water in de nabije toekomst. FloatingLife als experimenteerstad, compleet zelfvoorzienend, want zaken als riolering en waterleiding zijn er niet. Dat dwingt tot nadenken over creatieve, slimme oplossingen. Het voordeel van buitendijks bouwen is dat het letterlijk mee kan bewegen met ontwikkelingen als krimp en klimaatverandering. En als blijkt dat het niet lukt of past, sleep je de boel weer weg.”
Als ik over de steiger terugloop naar de auto, zie ik een schip naderen. Als een soort parlevinker legt het bij FloatingLife aan en voorziet de drijvers van koffie en broodjes. De aalscholvers spreiden hun vleugels en zitten onbeweeglijk in de wind. Het is mooi, daar aan de dijk.
Bijdragen
Reacties